Nieszczelności świetnie widoczne w ultrafiolecie
Świst uciekającego azotu „poinformuje” o dużych nieszczelnościach w klimatyzacji.
By wykryć małe, trzeba sięgnąć po inne akcesoria
Klimatyzacja staje się już standardem w samochodach poruszających się po polskich drogach. Dlatego też serwisy muszą być w pełni przygotowane do obsługi układów klimatyzacji oraz ich konserwacji. Oprócz stacji obsługujących A/C niezbędne są także urządzenia pozwalające na szybkie ustalenie usterki: nieszczelności czy wycieku.
- Nie ma możliwości, aby wszystko sprawdzić maszyną. Dlatego kiedy przyjeżdża do mnie klient, który narzeka na działanie klimatyzacji, to pierwszym krokiem z mojej strony jest test azotem. Wtedy widzę, jakie jest ciśnienie w układzie i można sprawdzić, co się dzieje. Czasem, po napełnieniu, zalecam, by pojeździł jeszcze kilka dnia. Wówczas mogę zobaczyć, w jakim czasie spadnie ciśnienie w układzie – wyjaśnia Marcin Maszkowski, właściciel warsztatu Ant-Mar w Warszawy, zajmującego się serwisem klimatyzacji.
Wtedy wiadomo jakie podjąć działania. Maszkowski korzysta również z barwnika i lampy UV, urządzeń, które „na własne oczy” pozwalają sprawdzić, gdzie układ się rozszczelnił. Mariusz Niechciał, szef warsztatu 4Vans ze Szczecina, usterki stara się sprawdzać maszyną do obsługi klimatyzacji. Wtedy jej wskazania są wyznacznikiem do zastosowania odpowiedniej diagnozy i zastosowania odpowiednich akcesoriów, szczególnie barwnika i lampy UV. Dodaje, że niekiedy zdarza się, że usterka nie wygląda na poważną, lecz w trakcie sprawdzania ciśnienia w układzie pękają przerdzewiałe przewody, które powodowały drobne nieszczelności.
- Najważniejsze jest doświadczenie w pracy, dzięki któremu można odpowiednio dobrać metodę sprawdzenia usterek układu klimatyzacji. Takie akcesoria jak lampa UV czy manometry do azotu uzupełniają bowiem diagnostykę prowadzoną głównie za pomocą elektronicznych przyrządów wykrywania nieszczelności czy też komputera oraz stacji do obsługi klimatyzacji – podkreśla Piotr Lewarowski, właściciel warsztatu Lecar z Pruszcza Gdanskiego.
Z czego skorzystać?
- Co się tyczy narzędzi do diagnozy bez pomocy urządzenia do klimatyzacji to pierwsza rzecz jaka przychodzi na myśl to użycie zestawu manometrów, u nas nazwany manometrami do azotu. Można je podłączyć do auta i sprawdzić ciśnienie gazu w instalacji, co już daje nam podstawową informację, czy gaz jest czy go nie ma w środku. Dodatkowo wiemy, jakie jest ciśnienie i czy nie jest za niskie. Wtedy nie załączy się sprężarka – wyjaśnia Jacek Bilski z
PUP Tip-Topol Sp. z o.o.
Za pomocą tych manometrów możemy również sprawdzić szczelność układu pompując azot. Przy większych nieszczelnościach mechanik usłyszy charakterystyczny świst uciekającego azotu. Przy mniejszych nieszczelnościach można sobie pomóc używając specjalnej pianki, która pomoże nam zlokalizować otwór.
Podstawowym narzędziem, które warto posiadać, to lampa UV. Pozwala na lokalizację nieszczelności poprzez użycie promieni UV. Metoda ta oczywiście działa tylko wtedy, kiedy wiemy iż ktoś wcześniej wpuścił do układu barwnik UV i podczas nieszczelności będzie wypływał, informując mechanika o miejscu przecieku.
- Nawet gdy nie posiadamy maszyny, to wpuszczenie gazu wraz z barwnikiem UV do środka może być bazą, którą może mechanik wykonać – podsumowuje J. Bilski.
Kamil Miga z firmy Autotechnika podkreśla, że kontrolę szczelności układu najlepiej przeprowadza się wprowadzając kontrast poprzez urządzenie w odpowiednim momencie (stosuje się także inne metody np. mieszanie oleju z kontrastem w urządzeniach nie posiadających osobnego pojemnika na kontrast) i kontrolę poprzez oświetlanie systemu klimatyzacji lampą UV.
Klimatyzacyjna oferta
Pełen zakres urządzeń do diagnostyki układów klimatyzacji ma w ofercie ZUH Sosnowski. Są wśród nich np. zestawy do wykrywania nieszczelności za pomocą środka barwiącego. W skład zestawu wchodzą:
· aplikator z szybkozłączką do dozowania kontrastu,
· pojemnik z kontrastem,
· okulary ochronne,
· lampa UV.
W celu sprawdzenia układu klimatyzacji należy za pomocą aplikatora wprowadzić poprzez złącze serwisowe odpowiednią ilość kontrastu. Po okresie 1-2 tygodni eksploatacji układu należy za pomocą lampy UV sprawdzić poszczególne elementy obiegu. W miejscu ewentualnego wycieku pojawi się fluorescencyjna plama, świecąca w promieniowaniu UV. Metoda z czynnikiem barwiącym służy do wykrywania małych nieszczelności. Zalecane, aby czynnik barwiący był dodawany do układu podczas okresowej obsługi wraz z czynnikiem chłodniczym.
Firma oferuje środki barwiące w pojemnikach różnych pojemnościach. Po zlokalizowaniu miejsca wycieku i po usunięciu usterki należy zmyć środek barwiący za pomocą specjalnych środków chemicznych.
Inną metodą wykrywania nieszczelności jest wykorzystanie azotu. W skład zestawu do wykrywania nieszczelności za pomocą azotu wchodzą:
· butla z azotem technicznym,
· reduktor do azotu,
· przewód przyłączeniowy z szybkozłączką, umożliwiającą podłączenie poprzez zawór serwisowy,
· wózek pod butlę.
Metoda polega na napełnieniu opróżnionego z czynnika układu AC azotem. Następnie należy przeprowadzić próbę ciśnieniową tzn.: sprawdzić spadek ciśnienia na manometrze zestawu ewentualny spadek ciśnienia. Lokalizacja odbywa się z użyciem środków do wykrywania nieszczelności - pianek do wykrywania nieszczelności lub wody z mydłem.
Azot jest gazem ogólnie dostępnym i tanim. Jest obojętny dla układu klimatyzacji i przede wszystkim jest nieszkodliwy dla środowiska, a metoda pozwala na szybkie wykrycie i usunięcie usterki układu.
Coraz powszechniejszą staje się metoda kontroli szczelności za pomocą czujników elektronicznych, wyposażonych w sondę wykalibrowaną na czynnik chłodzący R134a. Detektory wyposażone są najczęściej w elastyczną końcówkę z czujnikiem. Lokalizacja polega na sprawdzania całego układu („obwąchiwaniu”). Na początku czułość urządzenia należy ustawić na najmniejszą czułość. W momencie, kiedy czujnik zacznie sygnalizować obecność czynnika zwiększamy czułość i zawężamy obszar poszukiwania i postępujemy tak do momentu punktowego zlokalizowania miejsca wycieku.
W celu oceny lub sprawdzenia działania układu klimatyzacji należy m.in. zmierzyć temperaturę powietrza nawiewanego do wnętrza kabiny. Na rynku można spotkać wiele termometrów. Najprostszym jest termometr z długą końcówką, umożliwiającą zmierzenie temperatury bezpośrednio w kratkach nawiewu. Oferowane są również termometry z dwiema sondami, umożliwiające pomiar temperatury zewnętrznej (na wejściu do parownika) i wewnątrz kabiny (po przejściu przez parownik).
Prawidłowe działanie układu klimatyzacji może być zakłócone również przez zanieczyszczenia przemysłowe, bakterie, grzyby i inne mikroorganizmy, spaliny i pyłki roślin. Parownik składa się z żeberek chłodzących, gdzie kondensuje się ciepłe i wilgotne powietrze. W pewnych warunkach wilgoć gromadzi się między żeberkami parownika. Ciemne i wilgotne środowisko o zmiennej temperaturze zapewnia idealny wzrost mikroorganizmów. Po włączeniu klimatyzacji są one nawiewane do kabiny pojazdu i wdychane przez kierowcę i pasażerów samochodu.
Firma Sosnowski oferuje kilka urządzeń oraz metod do unieszkodliwiania i zapobiegania rozwoju grzybów i bakterii:
· nanoszenie środków chemicznych poprzez ultradźwięki,
· nanoszenie środków chemicznych poprzez napylanie,
· ozonowanie.
Aircomatic II jest przenośnym urządzeniem do wytwarzania za pomocą ultradźwięków mgiełki ze środka Airco Clean, który w sposób natychmiastowy likwiduje mikroorganizmy, nie powodując skutków ubocznych dla użytkowników pojazdu i na długo chroni przed powstaniem nowych zanieczyszczeń. Urządzenie posiada sterowanie mikroprocesorowe, automatyczny czujnik temperatury i regulator czasowy.
Innym sposobem eliminacji bakterii i grzybów jest wykorzystanie rozpylacza Liqui Moly. Metoda ta polega na rozpyleniu środka bezpośrednio na żeberka parownika. Dzięki długiej sondzie zakończonej rozpylaczem wytwarza się ze środka chemicznego o przyjemnym zapachu mgiełkę bezpośrednio na grzyby i bakterie. Do wytwarzania mgły wykorzystuje się specjalny rozpylacz zasilaniu sprężonym powietrzem. Po naniesieniu środka należy odczekać ok. 20 minut, a następnie włączyć nawiewy.
Kanały nawiewowe można oczyszczać także z wykorzystaniem ozonu. Jest on nazywany również aktywowanym tlenem 03 (zawiera 3 atomy tlenu). Ozon jest sterylizatorem, który jest w stanie niszczyć bakterie, wirusy i nieprzyjemne zapachy. Kiedy ma styczność z bakteriami, wirusami czy też zapachami, dodatkowy atom tlenu niszczy je całkowicie poprzez utlenianie. W trakcie tego procesu dodatkowy atom tlenu zostaje zniszczony i nie pozostaje nic - ani bakterie, ani zapach. Jedyną pozostałością jest czysty tlen. W dodatku przy całej swojej efektywności ozon jest bezpieczny.
Są dwie podstawowe metody powstawania ozonu: ultrafioletowa i wyładowanie koronowe. Większość urządzeń wykorzystuje metodę wyładowania koronowego, symulując powstanie błyskawicy. W momencie, gdy ozon zostanie wytworzony w urządzeniu i rozproszony we wnętrzu pojazdu, rozkłada się on powrotem do czystego tlenu. Następuje to w wyniku kilku procesów: naturalnego rozkładu (lub powrotu do tlenu) w wyniku niestabilności chemicznej ozonu. Reakcja utleniania z materiałami organicznymi wywołującymi nieprzyjemne zapachy, które usuwają ozon. Reakcja z bakteriami, które niszczą ozon w wyniku reakcji utleniania. Ozon mimo całej swojej siły nie jest trwały, wykonuje swoje zadanie i znika.
Firma Autotechnika oferuje zaś zestaw do testów azotem AirSolutions 70400647, który składa się m.in. z:
· reduktora ciśnienia z 2 manometrami,
· przewodu z wziernikiem,
· butli z azotem.
Zestaw do wykrywania nieszczelności UV AirSolutions KIT 70400607 to:
· moduł oświetlajacy z diodami LED – UV,
· elastyczne ramię,
· uchwyt.
Dostępne są również zestawy do płukania systemów A/C AirSolutions KIT 70400645 i AirSolutions KIT 70601000.
Narzędzia do podstawowej diagnostyki układów klimatyzacji ma w swojej ofercie także Behr Hella Service. Do wykrywania nieszczelności zaleca 4 metody:
· środek kontrastowy i lampa UV,
· elektroniczne wykrywanie,
· badania przy pomocy azotu,
· wykrywanie przy pomocy środka pianowego.
Firma oferuje także niezbędne do wykonania tych prac urządzenia. Jednym z nich jest zestaw Spotgun wraz z aplikatorem do wykrywania nieszczelności Glo-Leak-Revolver, środek kontrastowy Spotgun lub Dye Cartridge (naboje barwiące), lampy UV np. Micro-LED-Lite, detektor nieszczelności do wykrywania gazu czynnika chłodzącego czy zestaw do płukania Behr Hella Service 150 (do wykrywania nieszczelności azotem). Ponadto firma poleca także:
· cyfrowy termometr ręczny - do pomiaru temperatury na dyszach wydmuchu powietrza (z programowaniem najwyższej i najniższej temperatury),
· termometr na podczerwień - ustala bezdotykowo temperaturę każdej powierzchni (wpływa na nią np. skraplacz), a przy klimatyzacjach z regulowanymi sprężarkami dla pewnej diagnozy niezbędna jest kontrola temperatury,
· wieloprzyłączowe urządzenie pomiarowe R 134 A - 4-zaworowa armatura pomiarowa z wężem i szybkozłączami do obsługi i kontroli ciśnienia klimatyzacji.
Natomiast do czyszczenia i dezynfekcji układów Hella Behr poleca zestaw serwisowy Airsept ze specjalnym aplikatorem. Środek powleka także parownik antyseptyczną warstwą i zapobiega ponownemu tworzeniu się organizmów.
W swojej ofercie urządzeń do diagnostyki układów klimatyzacji Best Products ma m.in. elektroniczny wykrywacz gazu, który umożliwia natychmiastowe wykrywanie ulatniających się gazów chłodniczych, służy do dokładnej lokalizacji źródeł nieszczelności instalacji. Sygnalizacja nieszczelności odbywa się drogą dźwiękową lub świetlną.
Propozycję firmy uzupełnia zestawy akcesoriów (w poręcznej walizeczce), w skład których wchodzą m.in.:
· lampa UV służąca do wykrywania nieszczelności układów dzięki zastosowaniu barwnika, który wydostaje się na zewnątrz układu wraz z czynnikiem chłodniczym,
· barwnik UV, który wprowadzany jest do układu,
· okulary UV przeznaczone do pracy z lampą wchodzącą w skład zestawu,
· termometr cyfrowy służący do pomiaru temperatury powietrza wydostającego się z nawiewów, pozwala ocenić skuteczność pracy układu klimatyzacji,
· olej kompresorowy PAG.
Także PUP Tip-Topol oferuje akcesoria klimatyzacyjne takie jak np.: barwnik UV, płyn do sprawdzania nieszczelności, lampę diodową UV, zestaw z lampa UV, zestaw manometrów do napełniania azotem, elektroniczny wykrywacz nieszczelności czy termometry: elektroniczny i laserowy. (FP)
komentarz









